Yeni doğan dönemi denilince neyi anlamamız gerekir?
Doğumdan sonraki ilk dört haftayı içeren süreç ‘yeni doğan dönemi’ olarak isimlendirilir.
Doğumdan sonraki ilk 1 ay neden önemli?
Bu konuda iki önemli faktör var: Birinci faktör yaşamın ilk haftalarında deri sulu ortamdan kuru ortama değişen çevresel değişikliğe uyum sağlama dönemine girer. Bebek doğumdan önceki dönemde suyun içinde yaşar. Doğumu takiben de kuru dış ortam ile karşılaşır. İkinci faktör ise derinin doğumda tam olgunluğa sahip olmamasıdır. Derimiz tüm vücudumuzu çepeçevre kaplar; böylece dış ortamdaki çevresel faktörlerden koruyucu bir bariyer fonksiyonuna sahiptir. Ancak doğumda derinin bariyer fonksiyonu tam olarak gelişmemiştir. Yeni doğan döneminde derinin olgunlaşma süresi önemli ölçüde devam eder. Bu nedenlerden dolayı yeni doğan bebekte deri bakımı özel bir öneme sahiptir.
Bebek doğar doğmaz derinin temizliği nasıl yapılmalı?
Bebek anne karnında sulu ortamda yaşamaktadır. Bu dönemde ‘verniks kazeoza’ adı verilen deriyi sudan koruyan bir madde ile kaplıdır. Verniks kazeoza, derinin oluşmasını ve olgunlaşmasını sağlayan su geçirmez bir maddedir. Kaygan olması nedeniyle de bebeğin doğumunu kolaylaştırır. Tıp dünyasında bebek doğduğunda deri üzerinde bulunan verniks kazeoza’nın doğumu takiben temizlenip temizlenmemesi için tam olarak fikir birliği bulunmamaktadır: Verniks kazeozanın deri nemini sağlama, bebeğin ısısını düzenleme, enfeksiyonlara karşı koruma ve yara iyileştirici gibi yararlı etkilerinin bulunması nedeni ile ilk temizliğin verniks kazeozayı koruyacak şekilde havlu ile nazikçe kurulayarak yapılması öneriliyor. Ancak yine de bunun tersini savunan, yani silmeden yıkamayı önerenler de bulunuyor.
Bebek ne zaman ve nasıl yıkanmalı?
İlk banyo bebeğin vücut sıcaklığı ve yaşamsal fonksiyonları stabil olduktan sonra, yani doğumdan 2-4 saat sonra yapılmalı. Uygun sıcaklıktaki su, ısı kaybını önler ve bebeği rahatlatır. Yıkama suyunun sıcaklığının vücut sıcaklığında (37-37,5° C) veya deri sıcaklığında (34-36 ° C) olmasını öneren yayınlar da var. Banyonun bebeğin baş ve boynu dışarıda tutularak, tüm vücudunu küvete daldırma şeklinde yapılması tercih edilir. Banyo süresi olarak 5-10 dakika yeterlidir. Yıkama sırasında bez, sünger, lif gibi bir materyal kullanılmamalı. Çünkü bu materyaller ile yıkama sırasında deri nemliliğinde azalma olduğu gösteriliyor. Banyo yapılan odanın sıcaklığı 21-22°C olmalı. Yıkamada bebekte ya da derisinde bir sorun olmadığı sürece musluk suyu kullanılabilir. Eğer deri bütünlüğü bozulmuşsa steril su kullanılmalı. Banyonun sakinleştirici etkisi nedeni ile akşamları yıkama, uykuya dalmayı kolaylaştırabilir. Bebeğin haftada 2-3 kez yıkanması yeterlidir. Banyo sonrası hafif dokunuşlar ile kurulanmalı, kesinlikle havlu ile ovalanmamalı. Kurulanmış bebek, ılık kuru havlu ile sarılabilir.
Bebek derisi bakımı nasıl yapılmalı?
Yıkamayı takiben kuruladıktan sonra, deri nemliliği azalır. Yeni doğan derisi erişkin derisine göre ince, frajildir ve daha kurudur. Uygun nemlendirici kullanımı ile deri hem nemlenmiş olur hem de derinin olgunlaşmasına katkıda bulunulmuş olur. Nemlendiricinin banyodan hemen sonra nemli deriye uygulanması daha iyi sonuç yaratır. Kullanılan ürünler renk maddesi ve koku içermemeli. Vazelin, allantoin, gliserin, kakao yağı, zeytinyağı, çiçek yağı gibi maddeler deri koruyucu özelliktedir. Lanolin içeren nemlendiriciler temas duyarlanması yapabilir, yani sürüldüğü yerde kaşıntı ve kızarık döküntüye neden olabilir. Yeni doğanda deri kuruluğunu tedavi etmek ve deri bariyer fonksiyonunu güçlendirmek için kolesterol, seramid, linolat, palmitat gibi maddeleri içeren ürünler de kullanılabilir.
Bebeklerde en dikkat edilmesi gereken konulardan biri de pişiktir. Pişik bebeklerde en sık gözlenen deri hastalığıdır. Pişik çocuk bezinin altında kalan kapalı bölgede nem, sürtünme ve idrar ile dışkının teması sonucu ortaya çıkar. Yazın da sıcak nedeni ile sık rastlanılan bir durumdur. Tedavisinde iki önemli unsur vardır: Birincisi hasarlanmış derinin iyileşmesini sağlamak, ikincisi hastalığın tekrarlamasını önlemek. Koruyucu önlemler asıl uyulması gereken kurallardır. Tedavi hastalığın görünümüne göre seçilir. Eğer hafif bir hastalık durumu varsa çinko oksit, dekspantenol içeren bariyer kremler yeterlidir. Çinko oksit bariyer oluşturarak bebeğin derisine zarar verebilecek etkenlerin deriye temasını önler. Dekspantenolün ise hem nemlendirme ve hem de deride oluşan hasarı iyileştirme etkisi vardır. Deride yara oluştu ise yara bakımı yapılmalıdır. Mikroorganizmaların ya da mantarların neden olduğu bir durum varsa doktorunuzun önerdiği ilaçlar ile tedavi edilmeli. Anneler her bez değiştirmede iyice gözlem yapmalı hastalığın ileri evrelere geçişi engellenmelidir.
Yeni Doğan Bebeklerde Cilt Bakımı#eborsahaber
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder